Wybór między alternatywnymi czynami

Ludzie często muszą wybierać między sprzecznymi motywami. Czasem jest to konflikt między dwiema przyjemnościami, a czasami wybór między przyjemnością a obowiązkiem. Jeśli człowiek w tej drugiej sytuacji wybierze przyjemność, mówi się, że ma „słabą wolę”. Jeśli wybierze obowiązek — ma to oznaczać, że dysponuje „siłą woli”. Obowiązkiem psychologii jest pokazanie, co naprawdę się dzieje w psychice, gdy w grę wchodzi tzw. siła woli. Generalnie czynność wiążąca się z siłą woli jest to czynność, która zakłada satysfakcję raczej w przyszłości, a nie w chwili obecnej. Umiejętność odłożenia nagrody po to, by uzyskać więcej, lecz później, jest jedną z cech dojrzałej osobowości. W oczach osób o osobowościach mniej dojrzałych ktoś, kto cierpliwie czeka, czyni to wbrew swojej woli. Mężczyzna, który odrzuca zaproszenie kolegi na brydża, by w tym czasie naprawić w domu kilka zepsutych rzeczy, woli — w powszechnej opinii —jednak pójść na krykieta, niż zrobić przyjemność swojej żonie. Taka opinia nie musi być prawdziwa. Fakt, że mężczyzna ten zostaje w domu, wykazuje, iż woli on w tym momencie pomajsterkować, niż pograć z kolegami. Nie ma innego sposobu, by zmierzyć siłę dwóch motywów, niż sprawdzić, który z nich zwycięży w sytuacji konfliktu. Relatywną siłę wielu motywów można mierzyć metodą przeszkód, opracowaną przez F.A. Mossa i udoskonaloną przez C.J. Wardena. Wybrane zwierzę — aby dotrzeć do atrakcyjnych dla niego obiektów — musi przekroczyć obwód elektryczny, co powoduje dość silny, lecz nieszkodliwy szok. Liczba przekroczeń obwodu dla osiągnięcia zamierzonego celu w określonym, standardowym czasie, jest miarą siły motywu. W trakcie badania jednego motywu działanie innych motywów zostaje zminimalizowane.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>