Ogólna teoria motywacji

W pierwszym wypadku powtarzanie czynności prowadzi do nasycenia, w drugim – do wygasania. Jeśli nie potrafimy odróżnić nasycenia od wygasania, nie będziemy też mogli stwierdzić, kiedy mamy do czynienia z jednym, a kiedy z drugim rodzajem czynności. (Przyp. tłum.).

Według ogólnej teorii motywacji, takiej, jaką przyjmuje wielu psychologów, wszystkie popędy pierwotne są zależne od potrzeb organicznych. Potrzeby te mają charakter homeostatyczny, tzn. polegają na pewnym niedoborze lub nadmiarze w gospodarce wewnętrznej organizmu – niedoborze jakiejś substancji pokarmowej, albo nadmiarze jakichś produktów zużytych. Wywołują one pewne napięcia w układzie ezuciowo- -nerwowo-mięśniowym, który decyduje o zachowaniu się organizmu w środowisku zewnętrznym. Kiedy osobnikowi uda się wykonać jakąś czynność, która zaspokoi daną potrzebę, redukuje się również napięcie w tym układzie: taka właśnie redukcja potrzeby albo napięcia stanowi pierwotne wzmocnienie jakiegoś konkretnego aktu zachowania. A zatem całe zachowanie, cała aktywność organizmu, pozostaje jedynie na usługach potrzeb organicznych, nie ma zaś żadnej pierwotnej potrzeby zachowywania się w taki a nie inny sposób.

Wydawałoby się, że wysuwanie spraw bardziej pierwotnych na pierwsze miejsce przed wtórnymi, wewnętrznych procesów organicznych przed wszelkimi czuciowo-ruchowymi stosunkami organizmu z otoczeniem, jest z punktu widzenia teorii ewolucji rzeczą słuszną. Jednakże obserwując reakcje ruchowe ameby na bodźce środowiska nie mamy pewności, czy takie stawianie sprawy jest słuszne, W królestwie zwierzęcym zachowanie się, aktywność ruchowa, wydaje się czymś tak samo pierwotnym jak trawienie. Jest tu także inny aspekt ewolucyjny godny uwagi. Wyposażenie organizmu we wrodzone tendencje do wykonywania reakcji pozytywnych na jedne bodźce, a reakcji negatywnych na inne, mogłoby sprzyjać utrzymaniu się przy życiu. Skoro substancje słodkie są na ogół odżywcze, a substancje gorzkie trujące, byłoby rzeczą korzystną, gdyby organizm posiadał jakiś zmysł chemiczny zdolny do odróżniania tych dwu klas substancji, a także układ motoryczny umożliwiający przyjmowanie jednych, a odrzucanie drugich. Wówczas organizm mógłby wykonywać odpowiednie reakcje, prowadzące z kolei do właściwej redukcji potrzeby.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>