Ogólna orientacja na cel

Czy jednak tłumacząc zachowanie się szczura w labiryncie szachownicowym trzeba koniecznie przyjmować, że zwierzę orientuje się, w którym kierunku znajduje się cel, że pewną rolę gra tu wzmacnianie biegów poprawnych, a nawet czy trzeba zakładać, że szczur w ogóle czegoś się uczy? Niektórzy, jak na przykład Buel i Ballachey (1935), mieli co do tego duże wątpliwości. Przypuśćmy bowiem, że szczur po prostu kieruje się swą naturalną tendencją do posuwania się naprzód skręcając na przemian w prawo i w lewo. Jeżeli wszedłszy do labiryntu najpierw skręci w lewo, to następnie skręci w prawo, potem znowu w lewo ł tak dalej, a w ten sposób musi w końcu dojść do celu, chyba że dostanie się do jednej ze ślepych odnóg bocznych. W tłumaczeniu tym jednak tkwi pewna poważna trudność, którą ilustruje rysunek 21-9. Droga, po której poruszał się ten szczur w pierwszej próbie, nie wykazuje konsekwentnie tendencji do alternacji. Zwierzę trochę się błąkało po labiryncie, chociaż mniej niż większość innych szczurów, badanych przez Dashiella, jednakże i u niego, podobnie jak u wszystkich innych, okresy bezładnego wałęsania się stały się znacznie rzadsze po znalezieniu raz czy dwa skrzynki z pokarmem. A więc czegoś szczur się nauczył, ponieważ zaś w następnych próbach drogę do celu stale zmieniał, trzeba przyjąć, że nauczył się położenia skrzynki z pokarmem czy też kierunku do niej, a nie jakiejś jednej, określonej drogi.

Wśród różnych dróg, jakie szczury wybierały w tym labiryncie, wyróżniają się szczególnie dwa typy: droga po obwodzie labiryntu, mająca kształt litery L (konkretne zwierzę, o którym wyżej była mowa, biegło tą drogą w próbach 5 i 6) oraz zygzak centralny (który nasz szczur wybrał w próbach 7 i 8). Muhlhan i Stone (1949) stwierdzili na podobnym labiryncie, że drogi typu L zwierzęta wybierały głównie w pierwszych próbach, natomiast później coraz częściej biegły po drogach zygzakowatych. Poczynając od 15-20 próby ten kierunek poruszania się dominował nad innymi. Warto podkreślić, że droga zygzakowata wcale nie jest krótsza od innych, choć wydaje się (przynajmniej ludziom), że zmierza do celu bardziej bezpośrednio. Ma ona przy tym tę zaletę, że biegnie z dala od odnóg bocznych, które często sprawia ją, ba danym wiele kłopotu.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>