Modyfikacja wskaźników

W celu sprawdzenia obu teorii uczenia się odróżniania Lashley (1942, str. 258) posłużył się techniką trochę podobną do techniki zamiany wskaźników, jednakże nie tyle zamieniano tu wskaźniki, ile poddawano je pewnym modyfikacjom, otrzymując w ostatecznym wyniku badanie . za pomocą metody bodźców równoważnych. Zamiast nawyku wybierania pewnego określonego kierunku wytwarzano najpierw nawyk czy nastawienie na kierowanie się wielkością bodźca, następnie zaś jako wskaźnik dodatkowy wprowadzono kształt, dla stwierdzenia, czy zwierzęta będą się nim posługiwać. Rys 20-9 przedstawia kolejne fazy w jednym z takich eksperymentów. rymentu, w którym badano wpływ wielkości i kształtu jako wskaź- ników.

Faza 1. Szczury uczą się w aparacie do skoków wybierać większe koło na jednych z dwojga drzwiczek.

Faza 2. Zamiast dużego koła eksponuje się duży trójkąt. Szczury przez 200 prób stale wybierały trójkąt.

Faza 3. Przy ekspozycji trójkąta i koła o jednakowej powierzchni szczury kierują się równie często oboma wskaźnikami.

Faza 4. Przy ekspozycji małego trójkąta i dużego kola zwierzęta stale wybieraj ą kolo

W aparacie do skoków szczury uczyły się najpierw wybierać duże koło umieszczone na jednych drzwiczkach, a pomijać koło małe znajdujące się na drugich drzwiczkach. Gdy ta reakcja wyboru była już dobrze utrwalona, podstawiano zamiast dużego koła duży trójkąt. Okazało się, że szczury stałe wybierały trójkąt, a omijały małe koło, najwidoczniej więc reagowały na wielkość bodźców. Następnie przez 200 prób kontynuowano ćwiczenie stosując duży trójkąt jako wskaźnik dodatni, a małe kolo jako wskaźnik ujemny, czyli szczury przez cały ten długi okres czasu, reagując dodatnio na figurą większą, reagowały też na trójkątny kształt i otrzymywały wzmocnienie w 100 procentach. Opierając się na teorii Hulla i Spence’a można by przypuszczać, że w tych warunkach trójkątny kształt stanie się wskaźnikiem dodatnim. Dla sprawdzenia tego przewidywania zastosowano dwa testy 1) eksponowano trójkąt i koło o jednakowej powierzchni, jednakże szczury nie zdradzały większego upodobania do żadnej z tych figur, 2) eksponowano duże koło i mały trójkąt, w tych warunkach jednak zwierzęta stale wybierały koło. Przy zastosowaniu metody bodźców równoważnych okazało się więc, że wskaźnikiem był nie trójkąt, lecz wyłącznie wielkość figur. Lashley tak referuje ostateczny wynik swych doświadczeń: „Według tego ogólnego schematu przeprowadzono szereg eksperymentów z zasadniczo takim samym rezultatem. Jeśli u zwierząt wytworzono nastawienie na kierowanie się pewną określoną właściwością bodźca, wówczas nawet długotrwałe ćwiczenie nie doprowadzało do skojarzenia reakcji z innymi jego właściwościami, o ile tylko pierwotne nastawienie prowadziło do zdobycia pokarmu”.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>