Metoda dwufazowa, czyli pośrednia

Eksperymentalne badania reakcji odroczonej musi oprzeć się na dobrze utrwalonym odróżnianiu. Reakcją dobrze utrwaloną jest zbliżenie się do widzianego pokarmu: gdy w badaniach posługujemy się tą reakcją, stosujemy metodę jednofazową, czyli bezpośrednią. Jeśli natomiast zwierzę musi najpierw nauczyć się reakcji odróżniania, mamy metodę dwufazową, czyli pośrednią. Obie te metody wprowadził Hunter, najpierw metodę dwufazową (1913), a potem jednofazową (1917).

Response variable, czyli zmienna związana z reakcją. Idzie tu w gruncie rzeczy o rezultat badania. (Przyp. tłum.). jednak gubiły cel. Ten „cel” nie był określony, tak jak u tropiącego zwierzynę psa myśliwskiego, przez trwałą postawę ciała, u szczurów występowało raczej wielokrotne rzucanie się na barierę w kierunku

Małe dzieci, badane w trochę innych, lecz dość podobnych warun- kach, też nie utrzymywały stałego nastawienia ciała na cel w okresie pauzy odraczającej, a mimo to umiały reagować-poprawnie po pauzie wynoszącej od 1 do 4 minut, a nawet więcej. W okresie pauzy mogły zwracać uwagę na inne rzeczy i nie przeszkadzało im to pamiętać przedmiotu, który im poprzednio zasygnalizowano.

Jednakże i szczury uzyskały lepsze wyniki w podobnym eksperymencie, przeprowadzonym przez Honzika (1931). Doświadczenie to różniło się od ¡poprzednich pod jednym względem: W okresie pauzy odraczającej zwierzęta nie widziały trojga drzwiczek przez przegrodę ze szkła czy drucianej siatki, ponieważ drzwiczki na ten czas zakrywano nieprzeźroczystą zasłoną. Wszystkie szczury reagowały tu poprawnie po pauzie wynoszącej 7 sekund lub nawet więcej, przy czym w czasie pauzy biegały swobodnie dookoła. Dlaczego? Oto dzięki zasłonięciu drzwiczek zwierzęta nie mogły zbliżać się do drzwiczek, niewłaściwych, czyli wykonywać reakcji błędnych, które wytworzyłyby skojarzenia przeszkadzające w poprawnym reagowaniu i wywołały otamowanie retroaktywne (str. 362).

Przez pewien czas wielu psychologów kwestionowało wyniki badań Huntera nad szopami, sądzili bowiem, że po zgaszeniu światła można sobie tylko za pomocą słów przypomnieć, które drzwiczki były poprzednio oświetlone. Takie werbalne rozpoznanie możliwe było u dzieci, mianowicie przy użyciu takich słów jak „w środku”, ,,na lewo” czy „na prawo”, A jednak i w pierwszym doświadczeniu Huntera nie było dowodów na to, że dzieci rzeczywiście posługiwały się takimi werbalnymi pomocami. Wprawdzie czasami mówiły one: „wiem, który to przedmiot – ten!” i wskazywały palcem, jednakże rozpoznanie przedmiotu polegało tu najwidoczniej na pokazywaniu go, a nie na wymawianiu słowa „ten”.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>