Daily Archives 07/08/2015

Skrzyżowane odwracanie popędów

W eksperymencie tym używano prostego labiryntu T albo Y, w którym jedna skrzynka docelowa zawierała pokarm, a druga wodę. Szczur spragniony, a zarazem syty, łatwo uczył się chodzić do skrzynki z wodą, a unikać skrzynki z pokarmem, ponieważ jednak stosowano biegi wymuszone, docierał też często do skrzynki z pokarmem i mógł zaobserwować jej położenie. Tak wyglądało ćwiczenie wstępne. Z kolei przeprowadzano badanie, mianowicie szczura głodnego, ale już nie spragnionego, umieszczano przy wejściu do labiryntu. Przypuszczalibyśmy, że w tej sytuacji zwierzę pobiegnie do pokarmu, który przecież tak często oglądało, dzieje się jednak inaczej: szczur w dalszym ciągu biegnie do skrzynki z wodą, do której chodził przedtem. Taki wynik uzyskali Spence i Lippitt (1940, 1946), a w zasadzie potwierdziły go także badania innych eksperymentatorów.

Zobacz

Istota kontroli woluntarnej

Razran nie zadowolił się tylko wykazaniem roli, jaką odgrywają postawy badanego w wytwarzaniu OW, lecz wynalazł również (1939) pewną prostą technikę kontrolowania tego czynnika. Mianowicie przez dłuższy okres, w czasie którego badany zajęty był jedzeniem, eksponował on całą serię Sw, udzieliwszy uprzednio badanym fałszywej informacji dotyczącej celu eksperymentu. Na przykład mówił, że chce „wykryć wpływ zmęczenia oczu na trawienie”, a potem eksponował 40 błysków kolorowego światła w ciągu 2 minut, w czasie których badany jadł precle (Sb). Eksperymenty prowadzone tą techniką obejmowały w sumie kilkadziesiąt godzin posiedzeń i przez cały ten czas u żadnego z wielu badanych nie widać było jakiegoś domyślania się, że w eksperymencie idzie o to, aby wydzielać ślinę w odpowiedzi na Sw. W rezultacie uzyskano dane całkowicie zgodne z głównymi wynikami badań Pawłowa nad zachowaniem się przy wytwarzaniu odruchów warunkowych, ich wygasaniu, spontanicznej restytucji, generalizacji itd.

Zobacz