Daily Archives 06/17/2015

Eksperyment Tolmana i Gleitmana

Ta sama idea przewodnia leży u postaw eksperymentu Tolmana i Gleitmana (1949). Ich labirynt był podobny do opisanego powyżej, to znaczy był to również prosty labirynt T z dwiema niepodobnymi do’ siebie skrzynkami docelowymi. Na drodze do skrzynek znajdowało się kilka jednokierunkowych drzwiczek, które otwierały się za popchnięciem. W pierwszej próbie szczur dochodził do którejś ze skrzynek docelowych, gdzie znajdował dwie pastylki pokarmu, natomiast w próbie następnej zamykano drogę do tej skrzynki, wskutek czego zwierzę biegło do drugiej, gdzie również znajdowało taką samą porcję pokarmu. Takie postępowanie stosowano przez dziewięć dni, w tym czasie szczur odwiedził każdą skrzynkę docelową po dziewięć razy i w obu nagradzano go jednakowo. Tak przedstawiał się okres zapoznawania się szczurów z labiryntem i powstawało pytanie, czy zwierzęta zapamiętały w tym okresie położenie obu, niepodobnych do siebie, skrzynek docelowych. Tu ‚ jednak następowała dalsza komplikacja: skrzynki docelowe odłączano od labiryntu, wstawiano do innego pokoju i tam w jednej skrzynce podawano szczurom pokarm, a w drugiej drażniono je prądem elektrycznym, 25 szczurów podzielono na dwie mniej więcej jednakowo liczne grupy, jedną karmiono w jednej skrzynce, a drażniono prądem w drugiej, drugą zaś – odwrotnie. W dwie godziny później, po ustawieniu skrzynek docelowych w pierwotnym położeniu, każdego szczura poddano próbie sprawdzającej w labiryncie i okazało się„ że z całej grupy 25 osobników, aż 22 szczusy skręciły w korytarz leżący po przeciwnej stronie niż skrzynka, w której drażniono je prądem.

Zobacz

Pojęcie generalizacji popędu i pojęcie generalizacji przynęty

Pojęcie generalizacji popędu i pojęcie generalizacji przynęty oddają bardzo dobre usługi psychologowi, który pragnie wyprowadzić całą ludzką motywację z małej liczby potrzeb organicznych. Zacznijmy, na przykład, od głodu. Załóżmy, że u dziecka wytworzył się odruch warunkowy zaspokajania popędu pokarmowego przy stole rodzinnym. W ten sposób grupa rodzinna staje się przynętą wtórną, a wartość jej może się rozszerzyć w drodze generalizacji na inne grupy społeczne, nawet wtedy, gdy nie mają one nic wspólnego z jedzeniem. Takie tłumaczenie faktów spotykanych w zachowaniu ludzi jest wygodne i właściwie nic mu nie można zarzucić. Tkwi w nich jednakże jedna poważna trudność. Mianowicie wartość przynęty wtórnej, jak to już widzieliśmy, wygasa, jeżeli nigdy nie następuje po niej nagroda pierwotna. Szczur przestaje się interesować białą skrzynką docelową, a szympans żetonami, jeżeli te ,,obietnice” czy „zapowiedzi” nigdy nie prowadzą do pokarmu czy do jakiejś innej nagrody pierwotnej.

Zobacz